ኣብዚ ሐዚ እዋን ካብ ዝኾነ ግዘ ንላዕሊ ከም ተጋሩ ከፍ ኢልና ክንዘራረብን ኩሎም ዓቕምታትና ወዲብና፤ ቅድሚ ሐዚ ብዝተፈላለየ ምኽንያታት ዝተበተኑ ዓቕምታት ልቢ ኣስፊሕና ናብ ሓደ ብምቅርራብን፤ ዝፍጠሩ ዘለው ሓደሽቲ ዓቕምታት ውድብ ብዝኾነ መንገዲ ንትግራይ ክረብሕ ብዝኽእል ኣገባብ ናብ ረብሓ ክውዕለን ናይ ስራሕ መምርሒ ገይርካ ኣብ ተግባር ክውዕሉን ክግበር ግድን ይብል እዚ ኩነታት። ንትግራይ ዝ-ቕሙ ሓሳባት ካብ ድላዮም ይምፅኡ ንምስማዕን ንምቕባልን ድልዋት ምዃን ግድን ይብለና። ዝጠቅም ሓሳብ ብ ኣብ ስልጣን ዘሎ ሓይሊ እዩ ክመፅእ ዘለዎ ዝብል ስልኩል ኣረዳድኣ ሓሳብ ንዘምፅኡ ሰባት እዙይ ከ መን እዩ እንዳበልካ ሃቃቂር ብምውፃእ ተኣጉዝካ ኮፍ ዘይኮነስ በሪኻ ከፊትካ ምፅናሕ የድሊ።

ካብ ደገ ዝመፁ ተፃበኦታት ንምምካት ኮይኮነስ ካብ ዘለናዮ ብርኪ ኣናብብራ እውን ምስ ግዜ ዝኸይድ ቅልጡፍ ዕብየትን ስግግርን ስለ ዘድልየኒ ነዚ ዝኾን መማረፅታት ንምንዳይን ኣብ ቀፃሊ ዘየቋርፅ ናይ ለውጢ ሃዲድ ኣቲኻ ንባዕልኻ ለዊጥካ ንሃገርን ህዝብን ብናይ እውንታዊ ቅንኢ ክትፀሉ ኣድላይን  ኣገዳሲን ስለ ዝኾነ እዩ። ካብ እዋናዊ ረስኒን ስሚዒትን ብዝዘለለ ብዘላቕነት ክንርባሕን ክንክበርን ጠቐምቲ ኮይና ክንርከብን ኣብ ዝገብሩና ጉዳያት ክንዝቲ ይግባእ። ዝኾነ ሓይሊ ኣብ ልዐሊ ተጋሩ እንተወጣወጥ በቲ ንሱ ዘወጣወጦ ድሑር በትሪ ዘይኮነስ ካብኡ ብዝበለፀን ዝጠንከረን ስልጡኑን ዳሕራይ ከየወጣወጥ ብዝገብሮን ግዜ ዝጠልቦ ኣገባብ ኢና ክንምልስ ዝግባእ።

እዚ ብዙሕ መግለፂታት ዘለውዎ እኳ ተኾነ ብሓፂር ኣገላልፃ ግን ዝሓሸን ዘላቕን ሓሳብ ሒዝካ ምርካብን ንዕኡ ብምትግባር ንባዕልኻ ተረቢሕኻ ንቲ ዘወጣውጥ እውን ከምዝረብሖ ምርኣይን ምትግባርን እዩ። ብኸምዙይ ዝበለ መንገዲ ዝእርነቡ ምውጥዋጣት እዮም ናይ ስልጡን ህዝቢ መግለፂ ክኾኑ ዝኽእሉ እምበር ሓደ ተሲኡ እምኒ እንትድርቢ ክልተ ሰለስተ በላሕቲ እምኒ ጨሚትካ ምድርባይ ናይ 19 ክፍለዘበን እዩ ክኸውን። ከምዙይ ምግባር ምፍራሕ ዝመስሎ ኣካል እንተሃልዩ ንሱ ሃላይ እዩ። ካብዚ ሓሊፉ ንሕና ብጣዕሚ በሊፅና ክንርከቦ ዘለና ዝመስለኒ ኣብ ናይ ሓዊ ምጥፋእ ተብተብ ዝኾነ ኣካይዳ ዘይኮነስ ኣብ ዘላቒ ዝኾኑ ህድእ ዝበሉ ኣካይዳታት እዩ።

ትግራይ ይመርሕ ዘሎ ኣካል ኣብዚ ግዘ እዙይ ሓሳብ ንዘልዐለ ሰብ መን እዩ እናበለ ንቲ ሓሳብ ዘይኮነስ ንቲ ሰብ መንንቱ እናፃረየ እዙይ ድኣ ከምዙይ እንድዩ ዝብል ኮይኑ ንዕዘቦ ኣለና። መሊሱ ድማ ኣተገባብራ ድኣዩ ፀገሚና እምበር ሓሳብ ድኣ ወዲእናዮ እንዲና ወይ “ህያው መራሒና ወዲኢልና/ኣቐሚጥልና እንድዩ” ኢልካ ሓደ ግዘ ዝቐመጠ ሓሳብ ንዘበናት ኣይቅየርን ዝብል ንንቡር ስነ መጎት ዘፍርስ ዘየለ ገታር ቅዋም ምሓዝ ናይ ሃማም ጥራሕ እዩ ክኾን ዝኽእል። ከምዙይ ዝበለ ኣራእያ ዘለዎም መራሕቲ ኣብ ትግራይና ብዙሓት እዮም። እዞም ኣካላት ብዓልቶም ካብ ዝደቀስሉ ባህሪሮም እንተተኣረሙ እሰየው፤ እንተዘየለ ግን ንሶም ክሳብ ዝብህርሩ ከፍ ኢልና ክንርኢ የብልናን።

ኩሉ ሰብ ብታ ዝኽእላ ዓቕሙ ንዓዱ ከበርክትን ዘዕንቅፎ እንተልዩ እውን ክምክትን ይግባእ። ኣብዚ ከም ኣብነት ክልዓል ዝኽእል ብርከት ዝበሉ ሃፋትምን ምሁራትን ተጋሩ ካብ ትግራይ እንዳወፁ ናብ ካሊእ እንትግዕዙ ንዐዘብ፤ እሞ ድማ ትግራይ ኣይትምቹን፣ ኣብኡ ዝኒሀው መራሕቲ ስቕ ኢሎም እዮም ብምባል። እዙይ ብጣዕሚ ክቐሪ ዘለዎ ድሑር ኣካይዳ እዩ። ከምዙይ ኢልና ክሳብ መዓዝ ንኸይድ? ብስሩ ኸ እቲ ልህይቅስ ከምኡ ገይሩ ይኺድ እቲ ህዝቢ ኸ ንመን ንገድፎ? ከምዙይ ተሪፉ ዘሎ ዓቕምታትካ ወዲብካ እቲ መሪሕነት እቲ ክኾኖ ዘለዎ ክኾን ምግባር እንተኣብዩ ድማ ክሳብ ምቕያር ዝብል ምንቅስቓስ እዩ ክኽየድ ዘለዎ።

ንኹሉ ግን በዓልና ንባዕልና ናይ ምድምማፅን ናይ ምትሕግጋዝን መንፈስ ክዓብን ክንውደብን ዝግበአና እዩ። እዚ ንባዕልና ንህልውናና ክንብል እውን ክንገብሮ ዘለና እዩ። ከም ዜጋ ይጠቅም ዝበልና ሓሳብ ነቕርብ መራሕቲ ድማ ክሰምዑ ንግበር፤ እንተዘይሰሚዖም ዋላ ክሳብ ምውራድ ንኸድ እምበር ዓድኻ ገዲፍካ ምኻድ ናይ ድኹም እዩ ዝመስል።